De ‘katholieke’ Spinoza-studie van Graeme Hunter die #Spinoza als een radicale christen interpreteerde

In vervolg op ‘t vorig blog zie ik aanleiding om het hier over de enigszins aparte Spinoza-studie van Graeme Hunter te hebben.

Graeme Hunter is a professor of philosophy at the University of Ottawa in Ottawa, Ontario. He is a historian of philosophy who publishes for the most part on philosophers of the Early Modern Period. His latest book (2012 and 2013) is on Pascal. He has also written or edited books on Spinoza and Leibniz and is currently doing research toward a book on Descartes.  [Cf.]

Hij schrijft veel artikelen in Touchstone, A Journal of Mere Christianity [cf.], en op basis van zijn werk stelde J. Martin Bac vast: “Hunter interprets Spinoza as a radical Christian.” [1] Daarmee wordt zijn werk wat mij betreft niet afgeserveerd – ik krijg de indruk dat hij een zinvolle kijk toevoegt aan de tegenwoordig dominante kijk op Spinoza (als atheïst, secularist), maar hij heeft de neiging Spinoza enigszins scheef te lezen.

Het boek dat hij over Spinoza redigeerde was Spinoza. The Enduring Questions, waarover het vorige blog ging.

Over de Spinoza-anthologie die Graeme Hunter samenstelde - #Spinoza

In vervolg op een hele rij eerdere blogs waarin ik essaybundels of anthologieën gewijd aan Spinoza signaleerde (ik overweeg er nog eens een inhoudsopgave van te maken) is er eindelijk aanleiding om ook aan deze van Graeme Hunter aandacht te geven. Het werk draagt een titel die ook aan vele blogs hier zou kunnen worden gegeven.

Graeme Hunter (Ed.), Spinoza. The Enduring Questions [Essays collected in honour of David Savan (1916-1992)]. Toronto / Buffalo / London: University of Toronto Press [series Toronto studies in philosophy], 1994. - XVIII, 182 pages - Ill.

A collection of papers by prominent Spinoza scholars from around the world, addressing the enduring importance of Spinoza's thought on such questions as the nature of time and eternity, personal identity, immortality, miracles, hermeneutics, emotion, skepticism, and truth. The volume is dedicated to the memory of David Savan, whose last and most comprehensive essay on Spinoza is printed in the collection for the first time. [info en cover cf. Amazon]

TOC [samengesteld m.b.v. de Duitse Spinoza Bibliografie; cf. ook bij WorldCat]

1. David Savan, Spinoza on Duration, Time and Eternity, pp. 3-30.

2. James C. Morrison, Spinoza on the Self, Personal Identity, and Immortality, pp. 31-47

3. Leslie Armour, Knowledge, Idea and Spinoza's Notion of Immortality, pp. 48-63.

4. Edwin Curley, Notes on a Neglected Masterpiece: Spinoza and the Science of Hermeneutics, pp. 64-99 [cf. hier op Google.docs]

5. Manfred Walther, Spinoza's Critique of Miracles: A Miracle of Criticism? pp. 100-112

6. Laura Byrne, Reason and Emotion in Spinoza's Ethics: The Two Infinities, pp. 113-125.

7. Douglas Odegard, Spinoza and Cartesian Scepticism, pp. 126-139.

8. Dan Nesher, Spinoza's Theory of Truth, pp. 140-177

Later ontdekte ik dat het eerste deel van het boek hier als PDF is in te zien; de inhoudsopgave daaruit heb ik er nog eens naast gezet.
Toevoeging: zie de link naar het boek aan 't eind van 't blog...

Review Alexander Douglas van Michael LeBuffe's Spinoza on Reason in Mind - #Spinoza

Via de link achter de afbeelding naar Mind moet u ervoor betalen, maar via een tweet gaf Alexander Douglas de link rechtstreeks naar het review, waar ook een PDF wordt gegeven. Het is een lang, interessant review. [Cf. blog over verschijnen van het boek]

Étienne Balibar en zijn diepgaande #Spinoza-studie [1]

Etienne Balibar. Foto © AFP Ulf Andersen

 

In aansluiting op het blog van 13 mei 2018, “Misschien Étienne Balibar’s Magnum opus: Spinoza politique. Le transindividuel”, wil ik in enige blogs wijzen op enige teksten van en over Balibar die op internet te vinden zijn.

Net nu ik eraan toe was om mijn speurwerk naar op internet beschikbare teksten van en over Étienne Balibar in een of meer blogs onder te brengen, verscheen eergisteren van hem in Le Monde een artikel « Pour un droit international de l’hospitalité » dat overigens slechts gedeeltelijk door niet-abonnées te lezen is. [Cf.]

Maar zie: de dag erna al, gisteren, 18 August 2018, verscheen de vertaling ervan: "A call for an international right of hospitality" op openDemocracy.net - het hele stuk is er te lezen.

Het is een indrukwekkende oproep voor een internationaal recht op gastvrijheid. Spinoza komt in het stuk niet voor – en het is een volstrekt andere en tegenovergestelde benadering dan die een Nederlandse Scholar in Spinoza meent te lezen, waar hij zeer geharnaste waanopinies over verkondigt. Balibar noemt, zoals gezegd, Spinoza nergens, maar dat hij zijn pleidooi voor het beoefenen van gastvrijheid voor zwervende migranten die daar naar zijn inzicht ook recht op hebben, mede baseert op zijn diepgaande studie van Spinoza, kun je afleiden uit passages als dat die zwervende migranten geen menigte vormen en dat zij geen vijanden zijn.

Een indrukwekkend artikel waar ik graag op wijs en mijn kleine serie blogs over Étienne Balibar mee open. Er is trouwens op openDemocracy.net een hele reeks artikelen van hem over problemen in Europa  te leen.

Spinoza-tekening van Juan Satiri - #Spinoza

Juan Satiri schrijft erbij: Para taller introductorio a Spinoza"" [Voor een introductieworkshop over Spinoza]. Zie hier méér van hem.

Spinoza op de ruit van een café in Gdańsk - #Spinoza

Poolse Dorota Domagała  bracht deze foto naar internet met de tekst "Baruch Spinoza na szybie gdańskiej kawiarni. Czemu nie?" [Baruch Spinoza op de ruit van een café in Gdańsk. Waarom niet?]

Op de ruit de tekst:

Kaƶde okre slenie jest negacja [Elk woord is ontkenning]

Komaan, maar weer eens een komend Frans boek gesignaleerd over #Spinoza

Blandine Kriegel, Spinoza. L'autre voie. Les éditions du cerf, [30] sept. 2018 - 512 pages

Longtemps, Spinoza a été considéré comme marginal, archaïque, et même « médiéval ». Sa philosophie est, en effet, étrangère à la voie moderne principale portée par Descartes, Kant, Hegel, celle de la philosophie du sujet et de l’esprit qui a exalté le « je pense » et valorisé la volonté. Un sujet bientôt élargi à des identités collectives et démiurgiques – le peuple, la classe, quelquefois la race – pour promouvoir avec la volonté de puissance « le maître et possesseur de la nature ».

Ce n’est pas d’aujourd’hui que ce parcours subjectiviste, qui aboutit à « Dieu est mort » et à une vie humaine « par-delà le bien et le mal », a suscité dans la montée du nihilisme la crise de la modernité.

Mais maintenant, astrophysiciens, psychanalystes et neurophysiologistes, précédant ou accompagnant les philosophes en France et dans le monde, ainsi que la jeune génération, se sont mis à lire Spinoza. Et si, à côté du logiciel classique d’analyse de la modernité, sa philosophie dessinait une autre voie, plus juste, plus actuelle, plus proche de nos interrogations ? Quelle est donc cette philosophie ? Que nous apprend-elle sur la démocratie, la puissance de l’homme et de la nature ? À travers sa formation et sa biographie, sa philosophie politique, sa conception de Dieu, de la nature humaine et de ses affects, des chemins de la servitude et de la liberté, et sa conception de la nature, c’est cette autre voie alternative que dégage ici Blandine Kriegel.

 

Professeur des Universités, Blandine Kriegel a consacré l’essentiel de ses travaux à la philosophie politique moderne et à la généalogie de la république démocratique. Ils lui ont valu une reconnaissance internationale. Son dernier libre, La République et le Prince moderne (2011) a reçu le prix « Philippe de Marnix de Saint-Aldegonde ».